Özel amaçlı araç; yolcu veya yük taşımak üzere özel bir işlevi yerine getirmek için kullanılan M, N veya O sınıfı araçlardır. (özel gövde düzenekleri ve/veya ekipmanlarıyla) Özel amaçlı belge Karayolu Taşıma Yönetmeliğinin 13. maddesinin 16 ve 17 inci fıkralarında belirtilmektedir. Bu bağlamda, engellileri taşımak amacıyla imal/tadil ve tescil edilmiş özmal taşıtla/taşıtlarla D2 yetki belgesi almak isteyenlere ve oto kurtarıcı, lastik tekerlekli vinç, para/altın gibi değerli kağıt/maden taşıyan zırhlı ve benzeri özel amaçlı taşıtla/taşıtlarla K1 yetki belgesi almak isteyenlere K1 ve D2 için istenilen kapasite şartı istenmeden özel amaçlı belge düzenlenir. Özel amaçlı belge kapsamı dışında belge alınmak istenildiğinde, K1 şahıs 25  ton, K1 şirket 2 birim araç ile 50 ton taşıma kapasitesi ve D2 yetki belgesi alabilmek için özmal otobüsle 75 koltuk kapasitesi şartının sağlanması gereklidir.

D2 Yetki Belgesini Anlattığımız Makalemiz İçin Tıklayın.

Belge Değişimi / Dönüşümü

Özel amaçlı belge aldıktan sonra, D2 yetki belgesi alanların taşıt belgelerine normal otobüs kaydedilebilmesi için koltuk sayısı bakımından asgari kapasite şartını (75 koltuk) sağlaması, K1 yetki belgesi alanların taşıt belgelerine özel amaçlı araçtan başka cins taşıt kaydedilebilmesi için tonaj bakımından asgari kapasite şartını (şahıslar 25 ton, şirketler 50 ton) sağlaması gereklidir. Diğer belgelerde olduğu gibi  (” K1(Ö), D2(Ö) “) ile normal belge (K1, D2) dönüşüm yapıldıktan sonra diğer şartlarında sağlanması zorunludur. Şayet dönüşüm yaptıktan sonra K1 veya D2 yetki belgesi için istenilen şartların kaybedilmesi ve bu şartların toplamda 630 gün içerisinde sağlanmazsa belge iptal edilir.

Yukarıda belirttiğimiz 630 günlük süre toplam süredir. Örnek vermek gerekirse araç satışı ile toplamda 600 gün asgari kapasite şartının sağlanmadığını farzedelim. Asgari kapasite şartının sağlanması ve tekrar kaybedilmesiyle birlikte sadece 30 gün süre geçmesiyle belge iptal konumuna gelmektedir. 630 günlük süreyi bir (1) gün dahi geçmesiyle belge iptal edilmektedir. Dönüşü yoktur. Ayrıca süre hesabında araç satış tarihleri baz alınmaktadır. .

K1 Yetki Belgesini Anlattığımız Makalemiz İçin Tıklayın.

Özel amaçlı araçların ruhsatlarında genelde taşıt cinsinin yanında ve diğer bilgiler kısmında özel amaçlı olduğuna belirtiliyordu. Bakanlık otomasyon sisteminde değişiklik yaparak sadece taşıt cinsi kısmını dikkate adlı. Böylece taşıt cinsi kısmında “ÖZEL AMAÇLI” yazmayan araçlar özel amaçlı araç kapsamı dışında kaldı. Ve araçlarının cinsi kısmında özel amaçlı yazmayan belgeler, ki genel olarak kapasite şartını sağlamayacak araçlar kayıtlıdır, kapasite şartını sağlamadığından iptal durumuna düştüler. Otomasyon kayıtlarında yapılan düzenleme ile artık asgari kapasite şartını kaybettiği ve süresi içerisinde şartlarını sağlamayanların belgeleri otomatik iptal kaydı oluşturularak iptal edilmektedir.

Bu sebeple Bakanlık Bölge Müdürlüklerine yazdığı yazıyla, araç cinsi bilgisinin “Özel Amaçlı” olmayıp otomasyon tarafından iptal kaydı oluşturan veya iptal edilen belgelerin iptal işlemlerinin kaldırılarak araçların güncellenmesi veya diğer bilgiler kısmında yazıp da araç cinsi bilgisinin  Özel Amaçlı olmayan belge sahiplerinden cinsi bilgisinin Özel Amaçlı olarak Emniyetten düzelttirilmesi ve Özel Amaçlı olarak güncelleştirilmesi gerektiğini bildirmiştir. Anlaşılacağı üzere Bakanlık, özel amaçlı belge alınacak araçlar için cinsi bilgisinin mutlak şekilde Özel Amaçlı olması istemektedir. Bakanlık otomasyon sistemi diğer bilgiler veya cinsi bilgisi ile birlikte yazılanları dikkate almamaktadır. Bakanlık özel amaçlı belge kapsamında olan ve kayıtlı araçların araç cinsi “Özel Amaçlı” yazmayan belge sahiplerine 21.02.2013 tarihinden başlamak üzere 90 gün süre vererek gerekli düzeltmenin yapılmasını istemiştir. Verilen bu süre içerisinde gerekli işlemi/düzenlemeyi yapmayan belge sahiplerinin belgeleri iptal edilecektir. Ayrıca özel amaçlı belgeler K1(Ö) ve D2(Ö) olarak düzenlenmeye başlandığından belge sahiplerinin bu belgeleri yeni haliyle evraklarını güncelleştirmeliler.

Gerek K1(Ö) gerekse D2(Ö) almak için istenilen evraklar D2 veya K1 için istenilen evraklarla aynıdır. Tek fark asgari kapasite şartının istenmemesidir.

Araç Sınıfları

M Sınıfı: En az dört tekerlekli, motorlu yolcu taşıma amaçlı araçlar.
N Sınıfı: En az dört tekerlekli, motorlu yük taşıma araçları.
O Sınıfı: Römorklar (yarı römorklar dahil).